Is Femke de juiste leider of niet?

Is Femke Halsema wel of geen goed leider?

Het zicht op de discussie die is losgebarsten nadat ze in coronatijd (de 1,5 meter samenleving) een demonstratie op de Dam toestond met 5000 deelnemers (politieagenten zeggen 8000 deelnemers)  wordt behoorlijk vertroebeld door vooringenomen standpunten.

Zowel voor- als tegenstanders hebben zich ingegraven vanuit hun sympathie voor of antipathie tegen de Amsterdamse burgemeester. De vraag of Femke een gekwalificeerd leider is kan alleen beantwoord worden vanuit een definitie van wat goed bestuur is. Hieronder daartoe een poging. De opmerkingen zijn gender neutraal. Overal waar hij staat, kan ook zij gelezen worden:

Een goed bestuurder….

  • luistert naar zijn adviseurs, maar laat daarnaar niet de oren hangen. Hij doorziet de zwakte in aangeboden redeneringen en weet feilloos te detecteren wanneer de informatie waarop besluitvorming plaatsvindt onvolledig is.
  • prikt niet sluitende redeneringen door. Hij stelt de vragen die tot dat moment niet waren bedacht en stuurt de operationeel verantwoordelijken terug het veld in om de ontbrekende antwoorden te verzamelen. De operationeel verantwoordelijken ervaren zo dat de opmerkingen van de bestuurder toegevoegde waarde hebben. Hij denkt aan dingen waar ze zelf onvoldoende bij hebben stilgestaan. Zo verwerft de bestuurder op basis van zijn bestuurlijke ervaring gezag.
  • luistert naar zijn adviseurs, maar neemt daarna zelf de beslissing, omdat hij het een juiste beslissing vindt en niet omdat zijn hofhouding het adviseert. Daarmee is de beslissing het eigendom van de bestuurder en niet meer van zijn adviseurs. Blijkt de beslissing onjuist dan is dat enkel en alleen de verantwoordelijkheid van de bestuurder, niet van zijn adviseurs. Ze kunnen door de bestuurder publiek dus niet worden aangesproken op de kwaliteit van hun adviezen.
  • vertrouwt de mensen waarmee hij werkt, maar het ontslaat hem niet van de plicht te controleren of de aangeboden  informatie matcht met wat de bestuurder zelf kan waarnemen uit publieke bronnen en informatie van anderen buiten de directe kring van adviseurs.
  • heeft verschillende ijzers in het vuur, zorgt voor een plan B of C. Hij denkt na over de vraag welke andere scenario’s zich kunnen voordoen en bereidt zich daarop voor,
  • heeft een mening, maar staat boven de partijen. Hij laat zich niet meenemen in de emoties van de een of de ander. De bestuurder heeft een functionele mening die in dienst staat van zijn opdracht. Hij houdt zijn persoonlijke voor- of afkeuren voor zich.
  • heeft een voorbeeldfunctie. Hij leeft de regels voor de uitvoering waarvan hij verantwoordelijkheid draagt letterlijk, misschien zelfs in overdreven vorm na.
  • heeft vertrouwen in de mensheid. Hij heeft de innerlijke overtuiging dat hij  als het erop aankomt met gezag een beroep kan doen op de eigen verantwoordelijkheid van de mensen die aan zijn gezag zijn toevertrouwd. Hij weet ze met overtuiging te motiveren.
  • gaat ervan uit dat hij natuurlijk  overwicht heeft en laat geen dingen na vanuit de vrees dat er niet naar hem geluisterd zal worden.
  • staat voor zijn beslissingen, durft fouten toe te geven en verschuilt zich nooit achter zijn adviseurs of de operationeel verantwoordelijken. Als de bestuurder van mening is dat hij wordt omgeven door adviseurs die niet gekwalificeerd zijn dan geeft hij daarvan in het openbaar geen blijk, want dan had hij andere adviseurs moeten aanstellen.
  • neemt verantwoordelijkheid. Als hij  vindt dat hij heeft gehandeld op basis van verkeerde adviezen stelt hij  andere adviseurs aan, waarop hij in de toekomst wel kan vertrouwen. Als er in zijn omgeving krachten werken die verhinderen dat hij goede adviseurs aanstelt waardoor hij gehinderd wordt in het nemen van de juiste beslissingen dan geeft hij een signaal aan de samenleving door ontslag te nemen.
  • bedient zich bij het afleggen van verantwoordelijkheid van de juiste informatie, zijn verhaal is begrijpelijk en consistent, het wordt niet gedomineerd door angst voor de persoonlijke positie, het getuigt van empathie, voelt zich niet verheven, vertoont geen twijfel, getuigt van doortastendheid. Vanuit deze positie van kracht durft een bestuurder zijn fouten toe te geven.
  • heeft natuurlijk gezag, verworven op basis van prestaties in het verleden, hij verwerft het niet door zich op te blazen of te duiken.
  • slaat maar af en toe de plank mis. Gebeurt het vaker dan is hij niet gekwalificeerd.

Vink al deze punten af en er ligt een antwoord op de vraag welke positie Femke Halsema als leider inneemt op een schaal van 1 tot 10.

TON VERLIND

 

 

foto: Tom Feenstra

12 reacties op “Is Femke de juiste leider of niet?
  1. Ger Lodewick schreef:

    1. Gelet op deze theoretische en onvolledige afvinklijst is (=vind ik?) Femke een goed bestuurder.
    2. Waarom deze lijst alleen toepassen op Femke Halsema?
    3. Stel eens een lijst samen voor een ‘goed journalist’.
    4. Subjectiviteit mag, maar verhef deze niet tot norm om iemand te beoordelen. Vertel liever hoe je het zelf allemaal gedaan zou hebben. Of staat dat in bovenstaande theoretische lijst waar niemand aan kan voldoen?

  2. Ferd Claassen schreef:

    Als deze opsomming correct is, en ik ben geneigd die te onderschrijven, is het antwoord een gekwalificeerd “Neen”

  3. Hans Prakke schreef:

    Femke Halsema is geen goede leider. Zij had en heeft de verantwoordelijkheid voor de volksgezondheid. Dat er een duivels dilemma is met het grondrecht van demonstratie is duidelijk. Zij had als gezagsdraagster moeten kiezen voor ontbinden dan wel geweldloos beeindigen van de demonstratie. Het onderwerp van de demonstratie staat niet tot haar beoordeling!

  4. John van der Wal schreef:

    De bijdrage van Ton Verlind gaat over mensen, dus wat een onzinnig gezwam over m/v!!
    En helaas, voor mij komt ze dan toch ff niet door de test. Maar Aboutaleb ook niet, want greep te laat in en Grapperhaus ook niet want veegt zijn eigen straatje schoon.
    Zo ik ben er klaar mee, met de discussie!
    John van der Wal.

  5. D.paardekooper schreef:

    Heeft dit baantje toegeschoven gekregen na het terugtreden uit de politiek. Dit heeft niets met capaciteit te maken alleen met relaties. Paar jaar burgemeester paar jaar wachtgeld en je bent “boven jan”.

  6. Wilma Schrover schreef:

    Een adequaat, maar dodelijk afvinklijstje in het geval van Femke Halsema als burgemeester van onze hoofdstad. Nog voordat ik begon te vinken, bekroop me echter al het gevoel dat een burgemeester die blijkbaar zoveel voor- en tegenstanders heeft, zoveel sympathie en antipathie oproept, eigenlijk helemaal nooit burgemeester had moeten worden.

  7. Hans Izaak Kriek schreef:

    Dag Ton,

    Goed dat je dit zo hebt omschreven. Een gezagsdrager wat dat ook moge zijn kan nooit een 100% score krijgen, maar dat is mijn punt niet. Jij en ik zijn voormalig rtv-journalisten en ook communicatiedeskundige als trainer -en coach. Het schort bij de meeste gezagsdragers aan een goede voorbereiding vooral op het punt van communicatie. Vooruit denken wat kan er gebeuren en hoe treden we dan op en hoe verwoorden we dit. Ik ben in 1983 al begonnen met mediatrainingen aan beleidsmakers (politici-captains of industry). Mijn ervaring in deze is dat deze mensen het idee hebben ‘ik ben de baas’ ik weet waarover het gaat, dus doe ik het wel even. Maar nee ze denken niet voldoende vooruit, maken geen inschatting en realiseren zich niet als het fout gaat hoe te communiceren. Er is een periode geweest dat ik dit met succes heb kunnen aankaarten bij de overheid op diverse Nico’s, maar merk dat het geen blijvend effect heeft. Dit komt door de loopbaan carousel. Enfin, goed dat jij vooral er aandacht aan besteed. Ik heb een groot aantal beleidsmakers onder mijn hoede gehad en ook zij waren vaak het weer vergeten hoe te handelen. Namen noemen heeft geen zin, ik kom nog eens een keer met mijn boek hierover. Groet, Hans Izaak Kriek (Avro’s radiojournaal-Tros Aktua-Brain Box Media Training)

  8. Wilma Berkhout schreef:

    Als deze lijst wellicht was toegepast op Hillary Clinton, was ze als goed leider beoordeeld en was daarom president van de Verenigde Staten geworden. Deze lijst toepassen op de vele leiders die man zijn, levert veel diskwalificaties op. Het probleem is dat de beoordelaars en kiezers niet gender neutraal zijn of oordelen. Vele onderzoeken laten nog steeds zien dat een onderwaardering van vrouwen praktisch automatisch plaats vindt. Het zit diep in onze cultuur en hoofden ingebakken. Het probleem is dat iedereen fouten maakt. Mannen en vrouwen. Dat vrouwen nog niet veel kans hebben gehad zich te laten zien in belangrijke staatsfuncties. Het gevolg is dat één vrouw als eerste op een belangrijke positie geen fouten mag maken. Dat anders dan bij mannen de volledige vrouwelijke sekse deze fout als tekortkoming wordt aangerekend en niet alleen de leider, maar ook dé vrouwen als leider diskwalificeren. Dat zit tot op de dag van vandaag ingebakken in onze hoofden en cultuur: stereotypering, evenzeer zoals het deze dagen vaak benoemde institutioneel racisme. Seksisme is een lex specialis van racisme. Vul voor “zwarte” of neger “vrouw”in en het wordt duidelijk. Femke Halsema werd ook in Op 1 “dat mens” genoemd. Ik heb ze dat bij Ahmed Aboutaleb nog nooit horen doen. Dus wat ook de uitkomst zal zijn. Het zou triest zijn als een fout, dan algehele diskwalificatie en dan gedwongen ontslag van Femke Halsema zou leiden tot het onmogelijk worden dat een vrouw nog ooit premier van Nederland of burgemeester van Amsterdam zou worden. Dat ik dochters en kleindochters moet vertellen dat alleen mannen burgemeesters en premiers kunnen zijn en dat ze het dan toch maar moeten doen met onderwijzeres op de basisschool zijn, want dat kan, ook al is er kritiek op hen dat jongens niet voldoende kunnen ravotten, of rechter zijn, maar dat ze toch ook wel als te slap in straffen worden neergezet.

    • Luca schreef:

      Wat een onzin om de seksen door elkaar te halen. Je neemt als persoon gewoon je verantwoordelijkheid die je is opgedragen; anders haal je de hele emancipatie uit haar verband.

      • Wilma Berkhout schreef:

        Dat is niet het punt. Het gaat om hetzelfde punt als geïnstitutionaliseerd racisme. Het beoordelen van de daden van George Floyd leverde op dat hij overleed door politiegeweld omdat hij zwart is vanwege vooringenomenheid ten aanzien van zwarte mensen. Hetzelfde geldt voor het opnemen van extra fraudepunten in een systeem bij de Belastingdienst bij mensen met een andere etnische achtergrond. Dat gevaar bestaat nu ook en heeft wellicht al plaatsgehad in de beoordeling van de inschattingsfout die de burgemeester gemaakt heeft en hoe zij benaderd wordt voor haar fout. Het draait erom dat we meestal onbewust zijn van onze eigen stereotiepe vooroordelen. Ik denk dat het goed is dat we ons bewust worden van al die vooroordelen op basis van stereotypen. Dat ieder mens dat heeft. Het is niet voor niks dat mensen heel gevoelig reageren in het zwarte piet- debat op de beschuldiging van racisme. De confrontatie met het eigen gedrag is pijnlijk. Dat heet cognitieve dissonantie.

  9. Hans Warmenhoven schreef:

    Hi Ton, het zijn 14 bullets en alles in de hij stelling, leidt dat niet bijna automatisch tot een dis?
    Een Remkes zou het anders gedaan hebben. Komt een verschil in m of v stijl nu niet aan de orde? Een relatie met mix van m/v in de raden van bestuur, directies enz. Een verschijnsel daarvan is meer empathisch gewogen enz.
    A’dam is met veel dingen het eerste! Ondanks alle intelligence liep het in R’dam ook niet als gewenst. Tegen spontaan en niet geregistreerd samenkomsten is weinig anders te doen dan verbieden! De presentatoren van Op1 hebben zondag weinig bijgedragen aan een volwassen discussie en luisteren en verwarren persoonlijk gevoel met algemeen sentiment.
    Frank Paauw heeft nog eens het beste licht wat per nu beschikbaar is, erover laten schijnen!

  10. HJ vd Veer schreef:

    Wie zal daar een 10 voor halen? minder is niet verantwoord….
    Met name voor het punt van 100% natuurlijk gezag bij iedereen zal niemand scoren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*