Van afstand oogt Nederland zo bekrompen

Vanuit het minuscule Franse Dordogne-dorp Vincent Le Paluel lijkt Nederland ver weg en klein. Dat laatste zowel fysiek als mentaal gezien. Daarover zometeen meer, maar eerst iets over Sint Vincent, 10 kilometer vanaf Sarlat (aanbevelenswaardig!). Niet groter dan 5 huizen en een handjevol inwoners en dat alles gedrapeerd rond het middeleeuwse dorpskerkje, dat door de Franse gemeenschap op-en-top in orde wordt gehouden, al kon ik er in 2 weken vakantie geen enkele activiteit ontdekken. Toch doet de kerkklok op de hele en de halve uren grondig zijn werk, door minutieus het aantal uren te klepelen. Niet één keer, maar met een korte tussenpauze van driekwart minuut twee keer, met een bijzonder hoogtepunt om acht uur ’s avonds, want na in totaal 16 slagen luidt de klok nog eens 4 of 5 keer, gevolgd door vrolijk geklingel van een lichter en feestelijker exemplaar waarmee het volk ter kerke wordt geroepen. Het is helaas alles decorum. Op de deur zit een stevig slot en er is geen beweging in te krijgen. Maar  de liefde waarmee dit monument wordt gekoesterd zegt iets over de Franse trots, die ook tot uitdrukking komt in de gedenksteen bij de plaatselijke begraafplaats, waarmee nog steeds de gevallen inwoners van Sint Vincent uit de eerste en tweede wereldoorlog worden herdacht. RESPECT wordt hier nog met hoofdletters geschreven.

Na half twaalf gaat Sint Vincent op slot

Tot half twaalf staat het pittoreske Efteling-dorp in een zee van licht. Als door een onzichtbare hand wordt exact op dat tijdstip een zware deken van donkerte over het dorp getrokken. De schijnwerpers bij de kerk doven, maar ook de straatverlichting. Behalve de sterrenhemel is er geen licht. Voor iemand afkomstig uit Nederland is dat een sensationele ervaring. Behalve de uilen in de verte is er evenmin enig geluid te detecteren. En al zijn de luiken van het slaapvertrek open of dicht, als je je ogen wijd spert is het net zo donker als wanneer je ze sluit en alleen door het licht aan en uit te knippen kun je tegenover jezelf het bewijs leveren dat je niét blind bent geworden.

Jalouzie en klikspanen

Vanuit dit pittoreske Franse platteland oogt Nederland klein, bekrompen en onverdraaglijk. Een verwende delta, waarin we het elkaar nawijzen en verdacht maken,  bij gebrek aan echte problemen tot een tweede natuur hebben ontwikkeld. Een landje van jaloezie en klikspanen. Hier moet een minister zich in een actualiteitenprogramma verantwoorden voor het declareren van een “omvormer”, zodat hij op de achterbank van zijn dienstauto langer dan 2 uur met zijn laptop kan werken. Dat is een lullig feit op zich. Maar tegelijk stel ik me voor hoe de minister dat ding zelf heeft moeten aanschaffen, de kosten vervolgens heeft moeten declareren, daarvan aan De Telegraaf verantwoording heeft moeten afleggen, opdat publiekelijk gecontroleerd kan worden of deze uitgave van belastinggeld wel terecht is. We zijn dus ver weg van de door onze premier bepleite VOC-mentaliteit van ondernemen en doorzetten.

Met de regels van vandaag rekenen we af wat gisteren gebeurde

Afhankelijk van welke krant je in het buitenland leest krijg je de indruk, dat Holland bestaat uit graaiers, zelfverrijkers, blunderende politieagenten, een falend justitieel apparaat, een op apegapen liggende publieke omroep, waar zakken worden gevuld. We worden geregeerd door een middelmatig lands-, provincie en gemeentebestuur.  En je kunt je populair maken door te klikken over andere mensen als maar enigszins vermoed kan worden dat de normen, die we van dag tot dag naar believe ook weer bijstellen, worden overtreden. Het liefst rekenen we dingen uit het verleden af op basis van regels die we vandaag hebben bedacht. Het sterkst zijn we in de persoonlijke afrekening: namen en rugnummers asjeblieft! Het meest opvallende van dit alles: we weten heel goed hoe het niet moet, maar in het bedenken van de oplossingen en de positieve bemoediging zijn we een stuk minder begaafd. Ik moest er aan denken, elke keer als ik in Frankrijk voorbij feestelijk met vlaggetjes opgetuigde meibomen kwam, waarin de stichter van de plaats, of de constructeur van een gebouw werden herdacht. Het staat in schril contrast met de koude deken van verongelijktheid die over je heen valt, zodra je bij Moerdijk de grote rivieren passeert.

Ton Verlind