9 december 2008

Geert Wilders pakt zijn critici in

Geert Wilders wil de financiële nood,  waarin kranten verkeren oplossen door Loekie te slachten en de opbrengst te verdelen over onze gedrukte letters. Het is een briljante zet van de éminence grise van het Nederlandse volkssentiment. Zo laat hij zien dat hij boven zijn criticasters staat. Een majeur gebaar. Het toppunt van superioriteit. Eigenlijk zegt Wilders tegen bijvoorbeeld de Volkskrant: hoe negatief jullie ook over mij schrijven, het deert me niet, uiteindelijk hebben jullie mijn steun nodig voor jullie overleven. Alleen al om die reden zou ik als Volkskrant-redactie argwanend staan tegenover het begipvolle betoog van de PVV-leider.

Kranten in de problemen door eigen schuld

Dat staat nog los van het feit dat zijn redeneringen niet kloppen. Het is echt niet zo, dat de reclameopbrengst die de STER uit de markt haalt, naar noodlijdende kranten gaat als Loekie wordt geslacht. Dat geld gaat dan goeddeels naar de commerciële omroep en vloeit zo in de zakken van op geld beluste buitenlandse aandeelhouders, die geen enkele boodschap hebben aan de Nederlandse samenleving. Los daarvan:  veel van die kranten zitten in de problemen vanwege onhandige commerciële manoeuvres. De journalisten van De Volkskrant zagen lijdzaam toe toen een buitenlandse investeerder binnendrong en zich na verloop van tijd pas weer liet verdrijven met de kas van De Volkskrant onder de snelbinders. Wég miljoenen. En De Telegraaf zit in de sores door een onhandige aandelendeal in het buitenland, die de krant verplichtte om aandelen te kopen tegen een prijs die ver boven de geldende marktwaarde lag.  Wég miljoenen, weg continuďteit. Zo werd De Telegraaf van een krachtige organisatie tot een noodlijdende instelling.

Te weinig bereidheid om te innoveren

Er komt nog bij dat de gevestigde kranten draagvlak verliezen omdat ze niet bereid zijn zich te verdiepen in de informatiebehoefte van de nieuwe generatie.  Vernieuwingen op dat gebied vinden slechts traag en mondjesmaat plaats en ook nog op verkeerde terreinen.  Een “beetje dom” van de gevestigde journalistieke orde, die daar nu de tol voor betaalt. Het lijkt me niet terecht om de rekening bij de belastingbetaler te deponeren door de publieke omroep te kortwieken. Alleen al het feit dat de publieke omroep bij zijn programmering het belang van burgers als uitgangspunt neemt in plaats van dat van aandeelhouders is voldoende bestaansrecht voor het publieke bestel.

Wat je voor niets krijgt heeft onvoldoende waarde

Vol trots meldt de voorzitter van de Raad van Bestuur van de publieke omroep Henk Hagoort in een ingezonden artikel in De Volkskrant van dinsdag, hoe populair zijn product is. Bij Uitzending Gemist worden zo’n 10 miljoen programma’s opgevraagd. Hulde! Maar wordt het niet eens tijd om voor die dienst een paar centen te vragen. Als het aanbod van de publieken zo gewild is, mag aan de afnemers wel enige financiële inspanning gevraagd worden. Waarom moet het voor niks?  Daar hebben de kranten een punt. Waarom zou je voor het aanbod van kranten betalen als dat van de publieke omroep tot in lengte van jaren gratis blijft. Zo groeit een complete generatie, die denkt dat al dit waardevols te betrekken is zonder dat er iets tegenover hoeft te staan. Dat is een slecht signaal. Het leidt tot devaluatie van informatie en uiteindelijk tot de ondergang van serieuze media. Ik ben er niet voor om de publieke omroep te ontmantelen, maar wel om de extra dienstverlening te declareren bij de afnemers. Dan wordt ook meteen duidelijk hoe groot het draagvlak is voor de diensten van het publieke bestel.

Ton Verlind

Design & Development: I-Brix B.V. in opdracht van Ton Verlind