We stuntelen de wereld door (affaire Wilders)

Zelden een land zo onbeholpen zien stuntelen met een kwestie als Nederland met de affaire Wilders. Met belangstelling in De Wereld Draait Door kennis genomen van de opvattingen van Alexander Pechthold, die ik meer en meer ervaar als geslaagd politiek commentator dan als D66-voorman. Alexander relativeerde de bedreigingen aan ons adres, waarop minister-president Balkenende begin deze week nog zo de nadruk legde. Met Pechtold heb ik op tv gezien hoe in Afghanistan door een handjevol oproerkraaiers de Nederlandse vlag werd verbrand. Het waren demonstranten die verschil wisten tussen boven noch onderkant. Ik ken Kabul, zei Pechtold bij Mathijs van Nieuwkerk. Er is in die stad helemaal niets te krijgen, laat staan een Nederlandse vlag. Wat we zagen was dus waarschijnlijk een georkestreerde demonstratie van beroepsprovocateurs.

Het nieuws snelt op de feiten vooruit

De grootste opwinding in het buitenland is tot nu toe veroorzaakt door de krampachtige manier waarop we met Wilders omgaan en niet door de man zelf. Als er al sprake is van schade, zijn we daar dus zelf voor verantwoordelijk. Ik ben het bepaald niet eens met zijn opvattingen. Hij zaait verdeeldheid, waar hij beter aan sociale cohesie zou kunnen werken. Hij hamert op de problemen, terwijl ik de oplossingen interessanter vind. En het is weinig fijngevoelig om alle leden van één bevolkingsgroep af te schilderen als boeven. Dat lijkt op opruiing en daarvan is nog nooit iemand beter geworden. Zo is in het verleden de kiem gelegd van veel ellende, dus fijnzinnig is het allemaal niet.

De tol van democratie

Maar niemand heeft ooit beweerd, dat het beoefenen van democratie een simpele zaak is. Soms doet dat pijn, zeker als de grenzen worden gezocht en van tijd tot tijd betaal je de tol van scherpe opvattingen. In onze winterslaap lijken we dat te zijn vergeten. Democratie is een schaars goed en daar moet je soms een behoorlijke prijs voor betalen. Zolang de grenzen van het betamelijke niet worden overschreden (en de rechter zal straks bepalen of dat in Wilders film wel of niet het geval zal zijn) zou er geen repressie of druk moeten zijn.

Recht op steun van JP

Er is niets op tegen een beroep te doen op het verantwoordelijkheidsgevoel van Wilders. Ik hoop van harte dat hij zijn verstand gebruikt en dat hij een relevante discussie aanzwengelt (wat valt er overigens nog aan te tonen, we wéten alles toch al van Ayaan Hirsi Ali?) en niet blijft hangen in een provocatief pamflet, waardoor meer luiken dicht dan opengaan. Maar wie gebruik maakt van zijn democratische rechten verdient in principe de steun van de overheid.

Je bij voorbaat verontschuldigen voor iets dat nog niet gebeurd is kan internationaal gezien toch nauwelijks indruk maken? Ik zou zeggen: laten we pal staan voor ons democratische recht op vrijheid van meningsuiting. Het geldt ook als je naar achteren gekamd, gebleekt haar hebt, je in een emotioneel isolement zit, je het gevoel voor verhoudingen een beetje kwijt bent en een eenzame blik hebt.

Ik wil wel in de spiegel kunnen kijken

Naar buiten met kracht verdedigen, dat Nederland nu eenmaal zo in elkaar zit en dat we er eeuwen voor geknokt hebben om het zover te krijgen. En als Wilders uit de bocht vliegt hebben we intern nog een varkentje te wassen. Ik wil straks wél met een rechte rug kunnen rondreizen en niet met het gevoel dat het hondje ging liggen voordat het geslagen werd.

Ton Verlind